เชื่อว่าแทบทุกบ้านน่าจะใช้เตาไมโครเวฟเป็นอุปกรณ์หลักในการอุ่นอาหาร
คำถามคุณพ่อคุณแม่ส่วนใหญ่มักสงสัยและกังวลใจคือ “สามารถอุ่นอาหารเด็กด้วยไมโครเวฟได้ไหม? จะมีผลข้างเคียงต่อสุขภาพในระยะยาวหรือเปล่า?

จากการค้นหาข้อมูลยังไม่พบข้อห้ามและข้อมูลที่บ่งชี้ว่ามีอันตรายใดๆ แต่แน่นอนว่า การอุ่นอาหารเด็กด้วยไมโครเวฟ เรื่องสำคัญอันดับแรกที่ต้องยึดถือคือเรื่องของความระมัดระวังโดยเฉพาะเรื่องของการเลือกใช้ภาชนะที่เหมาะสมและปลอดภัย

ต่อไปนี้คือข้อควรปฏิบัติเมื่อต้องการอุ่นอาหารเด็กด้วยไมโครเวฟครับ

• เลือกใช้ภาชนะบรรจุอาหารสำหรับเด็กที่ได้มาตรฐานและปลอดภัยทุกครั้งเพื่ออุ่นอาหารเพื่อหลีกเลี่ยงปัญหาสุขภาพใด ๆ โดยให้สังเกตที่ตัวภาชนะว่ามีระบุข้อความหรือรับรองว่าสามารถใช้งานร่วมกันไมโครเวฟได้ ถ้าไม่แน่ใจ แนะนำให้ใช้ภาชนะประเภทแก้วในการอุ่น แล้วค่อยถ่ายใส่กล่องพลาสติกอีกครั้ง

• ถ้ากำลังจะซื้อไมโครเวฟ ควรเลือกรุ่นที่มีฟังก์ชันสำหรับปรุงอาหารและอุ่นอาหารสำหรับเด็กได้เพราะจะสะดวกกว่า ไม่ต้องเดาว่าอุ่นกี่วินาทีถึงจะพอดี มีการกระจายและควบคุมความร้อนที่ดีกว่า

• อ่านและปฏิบัติตามที่คู่มือของเครื่องไมโครเวฟเพื่อหลีกเลี่ยงอุบัติเหตุ

• การปรุง/อุ่นอาหารเด็ก ควรทำในภาชนะที่มีฝาครอบ หรือหุ้มพลาสติก (ที่ใช้กับไมโครเวฟได้) เพื่อช่วยรักษาความชื้นในอาหารและทำให้ความร้อนแผ่สู่อาหารได้อย่างสม่ำเสมอทั่วถึง

• หลังปรุง/อุ่นอาหารเด็ก บริเวณขอบภาชนะจะมีความร้อนมากกว่าตรงกลาง แนะนำให้คนให้เข้ากันก่อน

• ที่สำคัญคือก่อนป้อนอาหารให้เด็ก ต้องตรวจสอบอุณหภูมิอาหารก่อนทุกครั้งเพื่อป้องกันไม่ให้ความร้อนลวกปากและเกิดอันตราย

• การอุ่นอาหาร ไม่ควรทำมากกว่าหนึ่งครั้ง อาหารที่อุ่นแล้วทานไม่หมด ให้เททิ้งแม้ว่าจะรู้สึกแย่หรือเสียดายแค่ไหนก็ตาม

แถมท้าย: การเลือกใช้ภาชนะสำหรับไมโครเวฟ

ภาชนะบรรจุอาหารที่ใช้กับไมโครเวฟ ควรเป็นภาชนะที่มีคุณสมบัติไม่ดูดกลืนคลื่นไมโครเวฟ เช่น แก้ว เซรามิก กระดาษ หรือพลาสติกชนิดที่ระบุว่าใช้กับเตาไมโครเวฟได้ ซึ่งจะปล่อยให้คลื่นผ่านเลยไป ไม่ดูดกลืนคลื่นไว้ ภาชนะที่มีรูปร่างกลม ปากกว้าง จะดีกว่าภาชนะที่มีเหลี่ยมมุมซึ่งจะรับคลื่นไมโครเวฟได้น้อย

วิธีการทดสอบง่ายๆ ว่าภาชนะใดเหมาะกับไมโครเวฟหรือไม่ ทำได้โดยวางภาชนะเปล่าในเตาไมโครเวฟ และวางแก้วที่มีน้ำอยู่ประมาณ 250 มิลลิลิตรใกล้ๆ ภาชนะเปล่านั้น เปิดเตาไมโครเวฟที่ความร้อนสูงสุดประมาณ 1 นาที ตรวจดูภาชนะและน้ำในแก้ว ถ้าภาชนะเปล่าร้อนขึ้นในขณะที่น้ำในแก้วอุ่นๆ แสดงว่าภาชนะนั้นดูดกลืนคลื่นไมโครเวฟด้วย ไม่เหมาะที่จะนำมาใช้กับไมโครเวฟ เพราะจะทำให้อาหารสุกช้า สิ้นเปลืองพลังงาน นอกจากนี้ควรเลือกภาชนะที่ทนความร้อนและการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิได้ดี

ภาชนะที่ทำด้วยแก้ว เป็นภาชนะที่ใช้กับเตาไมโครเวฟได้อย่างปลอดภัยที่สุด แก้วที่มีคุณภาพดีๆ สามารถบรรจุอาหารแช่เย็นแล้วนำไปใช้กับเตาไมโครเวฟได้เลย ถ้าเป็นแก้วที่มีฝาปิดก็สามารถทนต่อความดันที่เกิดขึ้นเมื่อได้รับความร้อนโดยไม่ก่อให้เกิดความเสียหาย แต่ต้องไม่ตกแต่งขอบหรือลวดลายด้วยสีทองหรือเงิน

ภาชนะที่ทำด้วยเซรามิก เป็นภาชนะอีกชนิดหนึ่งที่ใช้กับเตาไมโครเวฟได้ดีและปลอดภัย แต่ก็ขึ้นอยู่คุณภาพของเซรามิกด้วย และไม่ควรตกแต่งลวดลายหรือเคลือบด้วยสีฉูดฉาดเช่นกัน ซึ่งจะมีโลหะหนักละลายออกมาปนกับอาหาร เป็นอันตรายได้

ภาชนะที่ทำด้วยกระดาษ สามารถใช้ได้อย่างปลอดภัย ยกเว้นกระดาษที่มีการพิมพ์ตัวอักษร เมื่อได้รับความร้อนอาจทำให้สารที่อยู่ในหมึกพิมพ์ออกมาปนเปื้อนในอาหาร เป็นอันตรายได้ โดยเฉพาะการใช้กับอาหารที่มีไขมันสูง ควรเลือกใช้กระดาษที่ไม่มีสีหรือตัวพิมพ์

ภาชนะที่ทำด้วยพลาสติก ควรใช้ชนิดที่ระบุว่าใช้กับเตาไมโครเวฟได้เท่านั้น ซึ่งจะเป็นพลาสติกคุณภาพดีและทนความร้อน มีงานวิจัยหลายชิ้นที่รายงานว่าสารบางชนิดในพลาสติกอาจปนเปื้อนกับอาหารเมื่อได้รับความร้อนเกิน 100 องศาเซลเซียส จะทำให้เกิดการแพร่กระจายของสารชนิดนี้ ซึ่งเป็นสารก่อมะเร็งหรือก่อให้เกิดความผิดปกติอื่นๆ ในร่างกาย

ภาชนะที่ทำด้วยเมลามีน ปัจจุบันภาชนะเมลามีนได้รับความนิยมมากขึ้น เนื่องจากมีลวดลายสวยงาม น้ำหนักเบา แต่ด้วยส่วนประกอบของอะมิโนเรซิน ที่เป็นโพลิเมอร์ของเมลามีนกับ ฟอร์มาลดีไฮด์ ที่เมื่อได้รับความร้อนเกิน 100 องศาเซลเซียส จะทำให้สารฟอร์มาลดีไฮด์เกิดการแพร่กระจายออกมาจากภาชนะก่อให้เกิดโรคมะเร็งทางเดินหายใจ และทางเดินอาหาร รวมทั้งระคายเคืองระบบทางเดินหายใจได้ จึงห้ามใช้ภาชนะเมลามีนกับไมโครเวฟเด็ดขาด

ภาชนะที่ทำด้วยโลหะ ไม่เหมาะที่จะนำมาใช้กับเตาไมโครเวฟ เพราะจะทำให้คลื่นไมโครเวฟเกิดการสะท้อนกลับ ทำให้อุปกรณ์ภายในเสื่อมเร็ว อายุการใช้งานของเครื่องสั้นลง

นอกจากนี้ กระดาษฟอยล์ โลหะบางๆ รวมถึงโลหะปลายแหลม ยกตัวอย่างเช่น ลวดเย็บกระดาษ จะถูกทำให้ร้อนอย่างรวดเร็วมากในเตาไมโครเวฟ จนอาจทำให้เกิดประกายไฟได้ แต่วัตถุที่เป็นโลหะตันขนาดเล็ก เช่น ช้อน หากมีอาหารหรือน้ำคอยดูดซับคลื่นที่สะท้อนออกจากวัตถุนั้น ก็ไม่น่าจะเกิดอันตราย อย่างไรก็ตาม ทางที่ดีที่สุดคือหลีกเลี่ยงการใช้โลหะทุกชนิดในเตาไมโครเวฟ

ข้อมูลอ้างอิง:
https://www.madeformums.com/baby/is-it-safe-to-heat-baby-food-in-a-microwave/
https://www.wholesomebabyfoodguide.com/mircowave-cooking-homemade-baby-foods-using-a-microwave-to-cook-baby-food/